Ο ΝΕΟΣ ΚΟΡΩΝΟΪΟΣ ΚΑΙ Η ΦΥΣΙΚΗ ΤΟΥ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ (;) (ΣΥΝΕΧΕΙΑ-ΜΕΡΟΣ Γ΄)



Γράφει ο Δρ. Δημήτρης Περδετζόγλου

ΑΝΤΙ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ…

 Οι συγκεκριμένες, μέχρι στιγμής τρεις αναρτήσεις (η πρώτη εδώ και η δεύτερη εδώ) δεν είναι επιστημονικές μονογραφίες ενός εκάστου των αναφερομένων ουσιών και φυτών (που κυκλοφορούν και ως συμπληρώματα διατροφής), ούτε είναι εκτενή άρθρα περί αυτών, πολλώ δε μάλλον δεν αναφέρονται αναλυτικά σε επί μέρους, κατά περίπτωση, δοσολογίες και σε άλλες ιατρικές-φαρμακευτικές λεπτομέρειες θεραπευτικού χαρακτήρα (π.χ. θεραπευτικό φάσμα-ενδείξεις, αντενδείξεις, ποικίλες αλληλεπιδράσεις, ανεπιθύμητες ενέργειες-παρενέργειες, κλπ.)! 

Η κεντρική ιδέα αυτού του μικρού αφιερώματος είναι η επιστημονικά ορθή και έγκυρη μεν, αλλά εξαιρετικά συνοπτική και περιεκτική, κατ΄επιλογήν και κατά τη κρίση του γράφοντος, παρουσίαση-διερεύνηση της φυσικής αντιμετώπισης (;) του νέου κορωνοϊού και όχι η επίδειξη γνώσεων ή η παράθεση (μη αναγκαίων για την ανάρτηση) αναλυτικών στοιχείων! 
Από την πρώτη ανάρτηση δηλώθηκε πως εάν κάποιος αληθινά επιθυμεί περισσότερα επιστημονικά αναλυτικά βιβλιογραφικά στοιχεία, με χαρά να συνδράμω προς αυτή την κατεύθυνση!

Για ενημέρωση (και όχι για εφαρμογή!) αναφέρεται οτι σε μια πρόσφατη έρευνα (7.2.2020) βρέθηκαν ισχυρές ενδείξεις ότι η βιταμίνη C (μια δόση 1.000 έως 6.000 mg βιταμίνης C την ημέρα, ενδοφλέβια ή από το στόμα) μειώνει τη διάρκεια της μηχανικής υποστήριξης σε ασθενείς με COVID-19 που βρίσκονται σε κρίσιμη κατάσταση, αλλά χρειάζεται περαιτέρω έρευνα για να τεκμηριωθεί αυτό κλινικά. Ενημερωτικά μέχρι τις 23.4.2020 ήταν σε εξέλιξη 795 κλινικές μελέτες για τον COVID-19. 

ALLIUM SATIVUM L. (ΣΚΟΡΔΟ) 

Το σκόρδο έχει αποδειχθεί σε εργαστηριακές μελέτες ότι αναστέλλει ορισμένους ιούς [influenza B, ιός απλού έρπη τύπου 1, ιός απλού έρπη τύπου 2, ιός της παραγρίπης (parainfluenza virus) τύπου 3, ιός της δαμαλίτιδας, ιός φυσαλιδώδους στοματίτιδας, και ανθρώπινος ρινοϊός τύπου 2]. 
Yπάρχουν κάποια ερευνητικά δεδομένα σύμφωνα με τα οποία η συχνή λήψη σκόρδου μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη του κρυολογήματος. 
Ωστόσο, δεν υπάρχουν τρέχουσες ενδείξεις ότι η κατανάλωση σκόρδου ή η λήψη συμπληρώματος σκόρδου μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη ή τη θεραπεία του COVID-19, όπως σημειώνεται και στην σελίδα του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας.

 Το σκόρδο εμφανίζει αλληλεπιδράσεις με:
 Α. φάρμακα, όπως: 
●αντιπηκτικά/αντιαιμοπεταλιακά 
●αντιδιαβητικά 
●αντιυπερτασικά 
●Ισονιαζίδη (είναι βακτηριοκτόνος παράγων έναντι των μυκοβακτηριδίων της φυματίωσης). 
●Βαρφαρίνη (αντιθρομβωτικός παράγοντας-αντιπηκτικό, ανταγωνιστές της βιταμίνης K), κλπ. 

 Β. Δρόγες και συμπληρώματα διατροφής, όπως με: 

●δρόγες και συμπληρώματα διατροφής με αντιπηκτικές/αντιαιμοπεταλιακές ιδιότητες: το ακατέργαστο-ωμό σκόρδο και μια ποικιλία εκχυλισμάτων σκόρδου έχουν αντιαιμοπεταλιακή δράση. Η ταυτόχρονη με το σκόρδο χορήγηση βοτάνων/συμπληρωμάτων που έχουν συστατικά που μπορεί να επηρεάσουν τη συσσώρευση αιμοπεταλίων, θα μπορούσε θεωρητικά να αυξήσει τον κίνδυνο αιμορραγίας σε μερικούς ανθρώπους. Τέτοια είναι π.χ. η αγγελική, το γαρύφαλλο, το τζίντζερ, το Ginkgo biloba L., το κόκκινο τριφύλλι, ο κουρκουμάς, η βιταμίνη Ε, η ιτιά και άλλα. 
●εικοσαπεντανοϊκό οξύ (EPA, ιχθυέλαιο): η ταυτόχρονη χρήση σκόρδου με αυτά, μπορεί θεωρητικά να ενισχύσει την αντιθρομβωτική δράση. 
●δρόγες και συμπληρώματα διατροφής με υπογλυκαιμικές ιδιότητες: Το σκόρδο και το εκχύλισμα σκόρδου μειώνουν τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα. Θεωρητικά, το σκόρδο μπορεί να εμφανίσει αθροιστική συνέργεια με βότανα/συμπληρώματα που μειώνουν επίσης τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα.
Τέτοια είναι π.χ. η τριγωνέλλα, το κόμμι γκουάρ, ο Panax ginseng Meyer (Κορεάτικο τζίνσενγκ), ο Eleutherococcus senticosus (Rupr. & Maxim.) Maxim. (Σιβηριανό τζίνσενγκ), κλπ. 
●δρόγες και συμπληρώματα διατροφής με υποτασικές ιδιότητες: Το σκόρδο και τα εκχυλίσματα σκόρδου μειώνουν την αρτηριακή πίεση. 
Θεωρητικά, συνδυάζοντας το σκόρδο με άλλα βότανα ή συμπληρώματα με υποτασικές ιδιότητες, μπορεί να αυξηθεί ο κίνδυνος υπότασης. 
Μερικά από αυτά τα βότανα/συμπληρώματα περιλαμβάνουν π.χ. τα πεπτίδια καζεΐνης, το συνένζυμο Q-10, την L-αργινίνη, την τσουκνίδα, κλπ.

 Γ. με ασθένειες (αντενδείξεις), όπως: 
●Αιμορραγικές διαταραχές: Θεωρητικά, το σκόρδο μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο αιμορραγίας.
 ●Διαβήτη: Το σκόρδο μπορεί να μειώσει τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα. Θεωρητικά, σε ασθενείς με διαβήτη η χρήση σκόρδου μπορεί να προκαλέσει υπογλυκαιμία ή να επιδεινώσει μια υπάρχουσα. 
●Ερεθισμό του γαστρεντερικού συστήματος 
●Υπόταση 
 ●Χειρουργείο: Το σκόρδο μπορεί να παρατείνει τον χρόνο αιμορραγίας και μπορεί να επηρεάσει τον έλεγχο της αρτηριακής πίεσης κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης. Το σκόρδο θα πρέπει να διακόπτεται μία έως δύο εβδομάδες πριν από την προγραμματισμένη χειρουργική επέμβαση. Επίσης, το σκόρδο μπορεί να επηρεάσει τον έλεγχο της γλυκόζης στο αίμα κατά τη διάρκεια και μετά τις χειρουργικές επεμβάσεις. 

 SAMBUCUS NIGRA L. (ΣΑΜΠΟΥΚΟΣ, ΚΟΥΦΟΞΥΛΙΑ)

 Το εκχύλισμα του φυτού Sambucus nigra L., έχει αποδειχθεί σε εργαστηριακές μελέτες ότι αναστέλλει την αντιγραφή και την αιμοσυγκόλληση των ιών γρίπης, συμπεριλαμβανομένων ορισμένων ανθρώπινων και ζωϊκών στελεχών της γρίπης τύπου Α και Β, αλλά έχει επίσης και αντιβακτηριακές ιδιότητες. Η κλινική έρευνα δεικνύει ότι ορισμένα εκχυλίσματα του φυτού αυτού μπορεί να μειώσουν τα συμπτώματα της γρίπης. Έτσι π.χ. ένα σιρόπι από εκχύλισμα καρπών σε δοσολογία 15 ml (1 κουταλιά της σούπας) τέσσερις φορές την ημέρα, φαίνεται ότι μειώνει τα συμπτώματα και τη διάρκεια της λοίμωξης από γρίπη, όταν χορηγείται εντός 48 ωρών από την εμφάνιση των αρχικών συμπτωμάτων. Σημαντική ανακούφιση των συμπτωμάτων φαίνεται να εμφανίζεται εντός 2 έως 4 ημερών για τους περισσότερους ασθενείς. Κατά μέσο όρο, αυτό το εκχύλισμα φαίνεται να μειώνει τη διάρκεια των συμπτωμάτων κατά περίπου 56%. Μπορεί να συνδυασθεί με εκχύλισμα Echinacea με αποτέλεσμα τη μείωση του ποσοστού των αναπνευστικών επιπλοκών της γρίπης. Το ανοσοποιητικό σύστημα είναι το σύστημα άμυνας του οργανισμού μας που τον προστατεύει από την εισβολή επικίνδυνων μικροοργανισμών. Σε κάθε μόλυνση το ανοσοποιητικό σύστημα του σώματος αντιδρά εξαπολύοντας επίθεση κατά του ιού ή των βακτηρίων. Σε μοριακό επίπεδο, η ανθρώπινη ανοσία εκφράζεται με την απελευθέρωση κυτοκινών. Οι κυτοκίνες είναι πρωτεΐνες που απελευθερώνονται φυσιολογικά ως μέρος του ανοσοποιητικού συστήματος που ενεργοποιεί τη φλεγμονή όταν το σώμα αισθάνεται επίθεση από κάποιον μικροοργανισμό. Ο ανθρώπινος οργανισμός μπορεί να καταπολεμήσει μέχρι ενός σημείου τη μόλυνση, η αντίδραση αυτή όμως μπορεί να του προκαλέσει μερικές φορές (όπως στην περίπτωση του SARS-CoV-2 που έχει προκαλέσει την τρέχουσα πανδημία), παράπλευρες απώλειες με τη μορφή μιας οξείας φλεγμονώδους αντίδρασης, που ονομάζεται «καταιγίδα κυτοκίνης ή κυτταροκίνης», λόγω υπερπαραγωγής κυτοκινών που μπορούν να σκοτώσουν τον ασθενή! Σύμφωνα με δημοσιευμένη εργασία (2001) η λήψη εκχυλίσματος σαμπούκου μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο «καταιγίδας κυτοκίνης», αν και χρειάζεται περαιτέρω τεκμηρίωση - έρευνα επ΄αυτού. Να τονίσουμε εδώ ότι μέχρι σήμερα δεν υπάρχει καμία απόδειξη ότι το φυτό Sambucus nigra L. μπορεί να αποτρέψει το COVID-19 ή να μειώσει τα συμπτώματα σε άτομα που έχουν μολυνθεί. 

ΛΑΔΙ ΚΑΡΥΔΑΣ (ΚΟΚΟΦΟΙΝΙΚΕΛΑΙΟ) 

Σε προκαταρκτική έρευνα, οι ερευνητές επεσήμαναν την αντι-ϊική δράση του λαυρικού οξέος, που υπάρχει στο λάδι καρύδας, αλλά και του μεταβολίτη του λαυρικού οξέος, της μονολαουρίνης. Πρότειναν (31.1.2020) να πραγματοποιηθεί κλινική δοκιμή με παρθένο λάδι καρύδας (3 κουταλιές της σούπας ημερησίως), μονολαουρίνη (800 mg ημερησίως) ή/και μονοκαπρίνη (800 mg ημερησίως) σε ασθενείς με COVID-19. Όπως σημειώνουν οι ερευνητές, το λάδι καρύδας, το λαυρικό οξύ και η μονολαουρίνη έχουν χρησιμοποιηθεί για την πρόληψη των ιών στα εκτρεφόμενα ζώα, καθώς και σε άτομα με τον ιό της ανθρώπινης ανοσοανεπάρκειας (HIV), όπως φαίνεται από δύο μικρού βεληνεκούς εργασίες που χορηγήθηκε λάδι καρύδας. Οι μελέτες αυτές έδειξαν κάποια βελτίωση του ανοσοποιητικού συστήματος. Ωστόσο, μέχρι σήμερα δεν υπάρχουν τεκμηριωμένα επιστημονικά στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι το λάδι καρύδας μπορεί να αποτρέψει ή να θεραπεύσει λοιμώξεις από κορωνοϊό σε ανθρώπους. Υπάρχουν πολλά έλαια καρύδας στην αγορά. Σημειώστε ότι μεγάλες ποσότητες λαυρικού οξέος υπάρχουν μόνο σε έλαια καρύδας που δεν έχουν εξευγενιστεί. Από το στόμα, το έλαιο καρύδας είναι γενικά καλά ανεκτό. Λόγω των κορεσμένων λιπαρών του, υπάρχει προβληματισμός ότι η πρόσληψη λαδιού καρύδας μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα χοληστερόλης και τον κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων. Κλινική έρευνα έχει διαπιστώσει ότι η κατανάλωση ελαίου καρύδας στη διατροφή, αυξάνει τα επίπεδα χοληστερόλης παρόμοια με άλλα πλούσια σε κορεμένα λίπη λιπαρά τρόφιμα, συμπεριλαμβανομένου του βούτυρου και του λίπους του βοείου κρέατος. Οι ασθενείς με υπερχοληστερολαιμία πρέπει να αποφεύγουν το λάδι καρύδας ή να το χρησιμοποιούν με μέτρο. Η καρύδα μπορεί να προκαλέσει αλλεργικές αντιδράσεις σε ορισμένους ασθενείς Ωστόσο, αυτές οι αντιδράσεις είναι λιγότερο συχνές από αλλεργίες σε άλλα τρόφιμα όπως σιτάρι, γάλα, σόγια ή φιστίκια. Τα άτομα με αλλεργία στις καρύδες μπορεί επίσης να εμφανίσουν αλλεργική αντίδραση και στο έλαιο καρύδας. Έχουν καταγραφεί ανεπιθύμητες ενέργειες από το καρδιαγγειακό και το ανοσολογικό σύστημα, καθώς και από το δέρμα. 

 N-ακετυλοκυστεΐνη (NAC). 

Η Ν-ακετυλοκυστεΐνη (NAC) είναι παράγωγο του αμινοξέος L-κυστεΐνη (η κυστεΐνη απαντάται φυσικά στα τρόφιμα, ενώ η NAC όχι). Στο σώμα, η NAC μετατρέπεται στην αντιοξειδωτική ουσία γλουταθειόνη. 
Υπάρχουν ενδείξεις ότι η NAC μπορεί να βελτιώσει ορισμένους δείκτες του αίματος, αλλά δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία που να υποδηλώνουν ότι η λήψη NAC βελτιώνει το ανοσοποιητικό σύστημα σε τέτοιο βαθμό ώστε να μειωθεί η εμφάνιση της ασθένειας, ούτε ότι μπορεί να αποτρέψει τη μόλυνση από κορωνοϊό. 
Σε μια κλινική μελέτη χρησιμοποιήθηκε 600 mg NAC δύο φορές την ημέρα κατά τη διάρκεια της εποχής της γρίπης και διαπιστώθηκε ότι δεν εμπόδισε τη μόλυνση, αλλά όμως λιγότεροι μολυσμένοι άνθρωποι είχαν συμπτώματα. 


 ΚΑΛΙΟ 


Το κάλιο δεν αποτρέπει τη μόλυνση από κορωνοϊό, αλλά μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στη θεραπεία της COVID-19, εάν τα συμπτώματα γίνονται σοβαρά. Στην Κίνα οι γιατροί ανέφεραν ότι μεταξύ μιας ομάδας 175 ασθενών που νοσηλεύθηκαν με COVID-19, από αυτούς 69 (39%) είχαν υποκαλιαιμία (χαμηλά επίπεδα καλίου στο αίμα) και άλλα 39 (22%) είχαν σοβαρή υποκαλιαιμία. Η χορήγηση περίπου 3 γραμμαρίων καλίου ημερησίως, βοήθησε να διορθωθούν αυτές οι ελλείψεις στους περισσότερους ασθενείς. Η υποκαλιαιμία μπορεί να προκαλέσει καρδιακή δυσλειτουργία, ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα που παρατηρήθηκαν στο COVID-19. Σύμφωνα με μελέτη που είναι υπό δημοσίευση, δεν υπάρχει καμία συσχέτιση μεταξύ υποκαλιαιμίας και κοινών συμπτωμάτων του ανώτερου αναπνευστικού, όπως βήχας και ρινική καταρροή (δηλαδή, αν αυτά είναι μόνο τα συμπτώματα κάποιου ανθρώπου, μάλλον δεν χρειάζεται να ανησυχεί για το επίπεδο καλίου του). Κανονικά, το κάλιο λαμβάνεται εύκολα από τρόφιμα, όπως είναι τα φασόλια, οι πατάτες (με φλούδα), το σπανάκι, οι μπανάνες, ο χυμός πορτοκαλιού, το νερό καρύδας, το αβοκάντο, τα πεπόνια, τα ροδάκινα, οι ντομάτες, ο σολομός, κλπ., η δε ανεπάρκεια είναι ασυνήθιστη εκτός από τα άτομα που λαμβάνουν ορισμένα φάρμακα ή έχουν πρόβλημα με τα νεφρά ή το έντερο. Για τη θεραπεία της ανεπάρκειας, χρησιμοποιούνται συνήθως συμπληρώματα. Το λαμβανόμενο κάλιο υπο μορφή συμπληρωμάτων, μπορεί να προκαλέσει ανεπιθύμητες ενέργειες από το καρδιαγγειακό, το γαστρεντερικό και το ΚΝΣ. Αλληλεπιδρά με φάρμακα (αναστολείς του μετατρεπτικού ενζύμου της αγγειοτασίνης, ανταγωνιστές των υποδοχέων της αγγειοτασίνης, καλιοσυντηρητικά διουρητικά) και με τη βιταμίνη Β12. Ακόμη, ορισμένα φάρμακα μπορούν να επηρεάσουν τα επίπεδα καλίου, όπως οι αμινογλυκοσίδες, η αμφοτερικίνη-Β, τα γλυκοκορτικοειδή, τα μεταλλοκορτικοειδή, οι μεθυλοξανθίνες, οι πενικιλλίνες, κλπ. 
Επίσης αλληλεπιδρά με τροφές, καθώς και με ασθένειες (αντενδείξεις). 






Για ευρύτερη μελέτη, μπορείτε να συμβουλευθείτε τα κάτωθι:

 https://www.icp.org.ph/2020/01/the-potential-of-coconut-oil-and-its-derivatives-as-effective-and-safe-antiviral-agents-against-the-novel-coronavirus-ncov-2019

 http://lib.eap.gr/el/%CE%B5%CE%BB%CE%B5%CF%8D%CE%B8%CE%B5%CF%81%CE%BF-%CF%85%CE%BB%CE%B9%CE%BA%CF%8C-%CE%B3%CE%B9%CE%B1-%CF%84%CE%BF%CE%BD-covid-19.html

 https://www.ashp.org/-/media/assets/pharmacy-practice/resource-centers/Coronavirus/docs/ASHP-COVID-19-Evidence-Table- https://www.ashp.org/Pharmacy-Practice/Resource-Centers/Coronavirus 

 https://www.who.int/publications-detail/clinical-management-of-severe-acute-respiratory-infection-when-novel-coronavirus-(ncov)-infection-is-suspected

https://www.clinicaltrials.gov/ct2/results?cond=COVID-19

 https://www.clinicaltrials.gov/ct2/results/details?cond=COVID-19

https://www.health.harvard.edu/diseases-and-conditions/coronavirus-resource-center

https://www.thelancet.com/journals/lanmic/article/PIIS2666-5247(20)30003-3/fulltext

https://www.thelancet.com/cms/10.1016/S2666-5247(20)30003-3/attachment/34ed069e-7268-42ae-8627-df3aa869d81b/mmc1.pdf

 https://www.nationalgeographic.com/science/coronavirus-coverage/?cmpid=org=ngp::mc=crm-email::src=ngp::cmp=editorial::add=SpecialEdition_20200410&rid=B68FDFDA058B2769E91865FB06F26C18

 https://www.nationalgeographic.com/science/health-and-human-body/human-diseases/coronavirus/

https://pharmacist.therapeuticresearch.com/Content/Segments/PRL/2020/Apr/COVID-19-and-Pharmacotherapy-S2004008

 https://hospital-prescriber.therapeuticresearch.com/Content/Topic/All/COVID-19-Resource-Hub

 https://hospital-prescriber.therapeuticresearch.com/Content/Segments/PRL/2020/Apr/Discourage-Inappropriate-Use-of-Meds-for-COVID-19-S2004025

 https://www.consumerlab.com/search/covid_19-review

https://www.consumerlab.com/search/covid_19-review/#&ui-state=dialog

 https://www.consumerlab.com/answers/heat-to-kill-coronavirus/heat-coronavirus/?j=1360034&sfmc_sub=17818416&l=529_HTML&u=18409599&mid=7276525&jb=55&utm_medium=email&utm_source=exacttarget&utm_campaign=newsletter&utm_term=&utm_content=essential_oils_member_de_send